ภาพ: Chainwit. · Wikimedia Commonsเมืองมรดกโลก ต้นกำเนิดอารยธรรมและอักษรไทยแห่งสยาม
สุโขทัยคือราชธานีแห่งแรกของชาติไทย ดินแดนที่ได้ชื่อว่าเป็น "รุ่งอรุณแห่งความสุข" เต็มไปด้วยร่องรอยความรุ่งเรืองของอาณาจักรโบราณ ทั้งเจดีย์ พระพุทธรูปปางลีลาอันงดงาม และอุทยานประวัติศาสตร์ที่ได้รับการยกย่องเป็นมรดกโลกโดยองค์การยูเนสโก
นอกจากมนต์เสน่ห์ของเมืองเก่าแล้ว สุโขทัยยังมีวิถีชีวิตเรียบง่าย อาหารพื้นถิ่นรสเลิศอย่างก๋วยเตี๋ยวสุโขทัย และงานหัตถกรรมเครื่องสังคโลกที่สืบทอดกันมาหลายร้อยปี เหมาะสำหรับนักเดินทางที่หลงใหลในประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมไทยอย่างแท้จริง
เมืองเก่าสุโขทัยถูกจัดเป็นเขตอุทยานประวัติศาสตร์ที่มีถนนร่มไม้และคูน้ำคั่นระหว่างกลุ่มวัด จึงเที่ยวด้วยจักรยานได้สบายกว่าการขับรถ จุดหลักคือวัดมหาธาตุที่มีเจดีย์ทรงพุ่มข้าวบิณฑ์เป็นเอกลักษณ์ของศิลปะสุโขทัย และวัดศรีชุมที่มีพระอจนะองค์ใหญ่อยู่ในผนังสี่เหลี่ยม มองเห็นพระพักตร์ผ่านช่องแคบ
ทางเหนือของจังหวัดคืออำเภอศรีสัชนาลัย ที่มีอุทยานประวัติศาสตร์อีกแห่งซึ่งเงียบกว่าและตั้งอยู่ในภูมิประเทศเนินเขาริมแม่น้ำยม ในพื้นที่เดียวกันยังมีเตาเผาโบราณที่เคยผลิตเครื่องสังคโลกส่งออก ปัจจุบันมีช่างทำเครื่องสังคโลกและผ้าซิ่นตีนจกให้เลือกซื้อจากผู้ผลิตในชุมชนโดยตรง
พฤศจิกายนถึงกุมภาพันธ์อากาศเย็นและปั่นจักรยานในอุทยานได้สบาย ช่วงลอยกระทงมีงานประเพณีในเขตเมืองเก่าที่คนมาเยอะ ควรจองที่พักล่วงหน้า
มีสนามบินสุโขทัยรับเที่ยวบินจากกรุงเทพฯ หรือขับรถและนั่งรถโดยสารต่อจากพิษณุโลกได้ไม่ไกล ในอุทยานประวัติศาสตร์เช่าจักรยานปั่นชมได้ทั้งวันและเป็นวิธีที่คนนิยมที่สุด
ก๋วยเตี๋ยวสุโขทัย ข้าวเปิ๊บ ของฝากคือเครื่องสังคโลกและผ้าซิ่นตีนจกศรีสัชนาลัย