เครื่องเบญจรงค์

เครื่องเบญจรงค์เป็นเครื่องกระเบื้องเคลือบที่เขียนลายด้วยมือและลงสีหลายสีบนพื้นเคลือบ ชื่อเบญจรงค์หมายถึงห้าสี ซึ่งเป็นจำนวนสีหลักที่ใช้ในงานยุคแรก แม้ปัจจุบันจะใช้สีมากกว่านั้นก็ยังเรียกชื่อเดิม

เดิมเป็นของใช้ในราชสำนักที่สั่งทำจากจีนตามลายที่ไทยกำหนด ก่อนจะมีการผลิตในไทยเองและพัฒนาลวดลายไทยขึ้นมาโดยเฉพาะ เช่น ลายเทพพนม ลายพุ่มข้าวบิณฑ์ และลายก้านแย่ง ซึ่งยังเป็นลายมาตรฐานที่ช่างเขียนกันจนถึงทุกวันนี้

ดูความประณีตของงานตรงไหน

• เส้นลายทองต้องคมและต่อเนื่อง ไม่สะดุดหรือหนาบางไม่เท่ากัน
• สีที่ลงต้องนูนขึ้นจากผิวเคลือบเล็กน้อยเมื่อลูบด้วยปลายนิ้ว
• ลายบนชิ้นในชุดเดียวกันควรได้สัดส่วนใกล้เคียงกันแม้จะเขียนมือ

ใช้งานจริงได้แค่ไหน

งานเบญจรงค์ที่ลงทองแท้ไม่ควรเข้าไมโครเวฟหรือเครื่องล้างจาน เพราะความร้อนและสารเคมีจะทำให้ทองหลุดลอก ควรล้างด้วยมือด้วยฟองน้ำนุ่มและน้ำอุ่น เก็บโดยคั่นผ้าระหว่างชิ้นเพื่อไม่ให้ขอบครูดกัน ชิ้นที่ตั้งใจซื้อไว้ตั้งโชว์ควรเลี่ยงแสงแดดตรง